Johannesburg Verander Area
  • Vandag

    20°C / 6°C

    Wind 20km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 25%

  • Vrydag

    20°C / 8°C

    Wind 12km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 21%

  • Saterdag

    23°C / 14°C

    Wind 17km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 31%

  • Sondag

    21°C / 6°C

    Wind 22km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 19%

  • Maandag

    19°C / 9°C

    Wind 12km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 38%

  • Dinsdag

    21°C / 10°C

    Wind 14km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 33%


ERNST VAN JAARSVELD

Wildeperske sonder vrugte soek ’n vrou

Donderdag 30 Mei 2013
Die wildeperske (Kiggelaria africana) aard goed op die Hoëveld en is rypbestand. Dit is ’n redelik vinnig groeiende immergroen inheemse boom. Manlike en vroulike bome kom voor.

Elmarie woon buite Krugersdorp in die Wieg van die Mensdom. Sy skryf: Toe ons sowat 11 jaar gelede hier gebou en begin tuinmaak het, het ek ’n bietjie oor inheems begin nalees, veral omdat ons in ’n wêrelderfenisgebied woon.

Ek het besluit om ’n wildeperskeboom te plant en dit groei pragtig. Daar is nou natuurlik die goor tye wanneer skoenlapper-ruspes die boom amper kaal vreet, maar dit gedy nogtans met nuwe blare.

Ek het sowat ’n jaar gelede nog een aangeplant. Ek het ’n foto gesien van die pragtige ronde vrugte met rooi sade wat die boom dra en wat voëls na jou tuin lok. Ons boom het nog nooit sulke vrugte gedra nie!

Nou wonder ek, kry mens dalk, soos in die geval van ’n papajaboom, sowel ’n manlike as vroulike boom? Dit dra wel die klein blommetjies. Die boom groei mooi, kry genoeg water en kompos, so wat sou die probleem wees?

Antwoord:

Elmarie, wildeperskes (Kiggelaria africana) sal goed daar gedy. Dit is ook normaal vir die ruspes en die skoenlappers om hul eiers op die blare te lê. Die boom is giftig, wat die ruspes en skoenlappers ook giftig maak, maar daar is tog sommige voëltjies soos die diederikie wat aangepas is om die ruspes te vreet. Die ruspe-fase is net tydelik.

Jy is reg, manlike en vroulike bome kom voor en jou boom is sekerlik ’n mannetjie. Wildeperske kom tot aan die Witwatersrand voor. Dis egter nie hier so volop soos in die Wes-Kaap nie en gewoonlik beperk tot beskutte klowe.

Vir lesers wat die boom nie ken nie, dit is ’n vinnig groeiende immergroen boom, ’n pioniersboom in ons immergroen inheemse woude.

Dit aard baie goed in tuine en in die Wes-Kaap kom die bome dikwels spontaan op.

Saad ontkiem moeilik, maar maklik onder ’n rooivlerkspreeu. Die suur maaginhoud verbreek die hardskaligheid en die bome ontkiem dan spontaan. Die vroulike bome dra grys vruggies wat kenmerkend in ’n vyfhoekige vorm oopvou en sy saad ontbloot vir verspreiding.

Die swart saadjies is omhul deur ’n oranjekleurige vlees wat vrugtevretende voëls lok.

Die oranjekleurige wildeperske-skoenlapper (Acraea horta) lê sy eiers op hierdie boom.

Zelda Clark van Christiana in Noordwes skryf: Ernst, ek soek raad. Ek het ’n lukwartboom (Eriobotrya japonica) en sy bas dop af.

Die boom is seker so 20 jaar oud. Ons het nog nooit van sy vrugte geëet nie en die boom dra maar swak.

Antwoord:

Zelda, dit kan wees dat die boom se stam volson kry. Dit brand dan en die boom sukkel. Sommige mense verf die bas wit om dit af te koel. Dit kan ook ’n swam wees wat jou boom beet het.

Die eintlike rede is dat die plant ongelukkig is in daardie baie warm, dor wêreld.

’n Kompos-grondbedekking onder jou boom, Bounceback of 3:1:5-bemesting kan baie help in die somer.

Probeer maar net sy toestand verbeter en op dié manier die plant se weerstand opbou.

* Skryf aan 

 Vra vir Ernst, ­Naweek+, Posbus 692, Kaapstad 8000.

Stuur fakse na 021 797 6570 en e-pos na ernstvj@mweb.co.za .



  • motors

    Eksklusief, maar teen ’n fris prys 

  • motors

    Stukke grofgeskut in New York te sien

  • motors

    TV-wiele

  • motors

    In die kol as ruim hardebaard

  • motors

    Dis nie ’n Audi nie, dis ’n Porsche

  • motors

    Massiewe mark lok vervaardigers

  • motors

    Merc se CLA laat koppe draai

  • motors

    In ’n lekker sportnuts-knyptang

  • motors

    ‘Vaal’ Audi A3 is wêreldmotor van die jaar

  • motors

    Hino plaaslik gebou

  • motors

    Baan én bande dalk kopseer

  • motors

    F1 se‘olifant’ het gewigtige gevolge

  • motors

    ‘Dit is die reisiger se antwoord’

  • motors

    Lambo spog met nuwe brul-bul

  • motors

    Koel miljoen vir Boxster, Cayman

  • motors

    Van VSA tot Boere-stryd

  • motors

    Swaargewig met liggewig-prys

  • motors

    BMW spog met 4 se afslaandak

  • motors

    Doelgerig nader aan Datsun-era

  • motors

    Focus nog beter gemaak

  • motors

    Gewigsperk skep gevaar

  • motors

    O, daai wildeperd kom gou weer

  • motors

    Fyn parkeer? Dit help mos nou veel

  • motors

    Kia se karweier is splinternuut

  • motors

    Baan en bande bepalend

  • leefstyl

    ‘Toor’ met stadige hoender

  • leefstyl

    Fileer ’n ronde vis

  • leefstyl

    Nektar van die gode

  • jip

    ’n Boek waarop die internet-generasie verlief sal raak

  • leefstyl

    Die bedreiging sluimer aanlyn

  • leefstyl

    Klets alte lekker en kyk weer

  • leefstyl

    Bakterieë vir welstand

  • leefstyl

    Vegetariërs moet sorg vir genoeg proteïen in hul dieet