Johannesburg Verander Area
  • Vandag

    17°C / 7°C

    Wind 21km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 37%

  • Woensdag

    17°C / 8°C

    Wind 8km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 35%

  • Donderdag

    18°C / 9°C

    Wind 16km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 31%

  • Vrydag

    19°C / 9°C

    Wind 11km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 26%

  • Saterdag

    19°C / 9°C

    Wind 15km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 28%

  • Sondag

    19°C / 8°C

    Wind 12km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 27%


Tim du Plessis

Rubriek: ‘Ons’ het niks te vrees in dié tyd

Donderdag 13 Junie 2013

Lank terug in die ou bedeling is die storie vertel van die vurige tannie op een van die woeste politieke vergaderings wat so eie aan daardie tyd was.

Die vergadering was tydens die referendum oor republiekwording in die 1960’s. In vraetyd staan ’n oom op en vra: “Maar as Suid-Afrika nou nie meer ’n lid van die Britse Statebond is nie, wie gaan ons beskerm?”

Waarop die Nat-tannie hom platdruk op die stoel: “Sit man, ék sal jou jou beskerm!”

In dié tye van berigte en gerugte oor die kom en gaan van mnr. Nelson Mandela hoor jy ál meer hoe mense hardop wonder wat van “ons” gaan word as hy nie meer daar is nie.

Soms moet jy fyn luister om raak te hoor presies wie met “ons” bedoel word. In sommige gevalle word bedoel Suid-Afrikaners.

Dan is die antwoord maklik. Suid-Afrika gaan bly voortsukkel, soos altyd. En anderkant uitkom, soos altyd.

In ander gevalle is daardie “ons” egter kodetaal vir wittes. Niks om oor afwysend te wees nie. Onder die vraestellers wat wittes bedoel wanneer hulle van “ons” praat, is goeie mense. Mense wat ja gestem het vir die huidige bedeling en wat Mandela as Suid-Afrika se eerste swart president sonder voorbehoud aanvaar het.

In 1994 het Mandela dit betreklik maklik gemaak vir wittes om beskerm te voel onder sy bewind.

Prakties kon hy hulle weinig meer bied as wat mnr. Jacob Zuma vandag as “beskerming” kan bied: ’n regstelsel, landswette, die polisiediens, die Grondwet en die howe.

Maar Mandela het “skare-intelligensie” gehad. Soos in emosionele intelligensie. Hope daarvan. Hy het geweet hoe om met die hart – die setel van vrees en ander emosies – te praat. Met álle mense, nie net wittes nie.

Daardie vermoë het baie wittes laat voel hulle is beskerm solank Mandela daar is. Let wel: voel. Want die werklikheid is dat wittes onder Mandela so beskerm, of onbeskerm, was as wat hulle vandag onder Zuma is.

Om die ou harige storie van “die nag van die lang messe” op te haal: As so ’n nag regtig beplan was, is daar geen rede waarom die “mestrekkers” sal wag totdat Mandela nie meer daar is nie.

’n Meer sinvolle vraag is wat die land te wagte kan wees in die ure en dae onmiddellik ná die bekendwording van die nuus.

Daar was ’n tyd toe dít taamlik voorspelbaar was: Groot uitstortings van nasionale hartseer sou in die hoofstroom-media en in beheerde openbare ruimtes voorgekom het. Amper soos in Brittanje toe prinses Diana dood is.

Vandag is die openbare reaksie nie meer so voorspelbaar nie. Sosiale media en goed soos blogs het openbare kanale en ruimtes geskep wat ’n paar jaar gelede nooit bestaan het nie. Ook vir kwetsend en verdelend wees.

Kyk maar hoe die einste Britte gereageer het op die dood van Margaret Thatcher, die belangrikste Britse premier sedert Winston Churchill. Twitter en Facebook was vol bitsige boodskappe – wat natuurlik Thatcher-verfoeiers aangespoor het om op TV vreugdesdanse met bruiswynbottels in die hand te dans.

Dit is onmoontlik om te weet of dit ook in Suid-Afrika sal gebeur. “Afskeid neem van Nelson Mandela” het altyd die potensiaal gehad om Suid-Afrikaners opnuut oor grense heen te verenig, al sou dit ook net vir enkele weke gewees het.

Dit sal goed wees as dit weer kan gebeur. Niemand in Suid-Afrika het spesiale beskerming nodig nie.

Wat almal wel nodig het, is om net weer herinner te word aan die essensie van dié land, netjies verwoord deur Leon Wessels in die 1980’s: Suid-Afrika is groot genoeg om plek te hê vir almal, maar te klein om vir mekaar weg te kruip.



  • spotprent

    Beeld se spotprent, 29 Julie 2014

  • aktueel

    Nuwe gees gee Kerk weer ’n kans

  • hoofartikels

    Vrede in Israel verg politieke wil

  • rubrieke

    Vernedering wat klou soos ’n neet

  • briewe

    Als sal regkom in nuwe sonskynnasie

  • rubrieke

    Talle blink uit sonder matriek

  • briewe

    Ek het gedien en salueer generaals

  • voorblad

    Beeld se voorblad, 29 Julie 2014

  • briewe

    Vakansieklub-lede word só uitgebuit

  • briewe

    Ons is moeg vir al hierdie e-bollie

  • briewe

    Pak kwotas in sportsoorte trompop

  • briewe

    Sluit dan maar net die OB se kantoor!

  • sielsgoed

    Goeie Nuus

  • So sê Beeld-lesers op Facebook en Twitter

  • Wat sê jy?

  • spotprent

    Beeld se spotprent, 28 Julie 2014

  • rubrieke

    Moenie EFF as ’n grap afmaak

  • voorblad

    Beeld se voorblad, 28 Julie 2014

  • hoofartikels

    Zuma móét getuig voor kommissie

  • rubrieke

    Skoorsoek 101: Laat 26 van jou 40 vroue erf

  • briewe

    Croucamp verwater goeie argument so

  • briewe

    Hoekom kap niemand Medunsa nie?

  • briewe

    Héle FNB-stadion sing ‘Stem’-deel

  • briewe

    Motiewe laat RAU sneuwel

  • Wat sê jy?