Johannesburg Verander Area
  • Vandag

    24°C / 11°C

    Wind 26km/h

    Reënval 0.3mm

    Humiditeit 38%

  • Donderdag

    20°C / 7°C

    Wind 22km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 24%

  • Vrydag

    20°C / 7°C

    Wind 11km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 21%

  • Saterdag

    22°C / 12°C

    Wind 17km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 30%

  • Sondag

    22°C / 10°C

    Wind 16km/h

    Reënval 0.0mm

    Humiditeit 20%

  • Maandag

    19°C / 9°C

    Wind 13km/h

    Reënval 0.2mm

    Humiditeit 54%


BEGROTINGSTEKORT

Rand-bloedbad duur voort

Maatskappybelasting daal, en dit lyk of troebel tye voorlê

Mari Blumenthal
Donderdag 30 Mei 2013
Pres. Jacob Zuma gister op die nuuskonferensie in Pretoria wat die vryval van die rand voorafgegaan het. Foto: FRANCO MEGANNON

Pretoria. – Die staat se geldsake stuur op baie groter probleme af as wat aanvanklik gemeen is.

Dit was nog een van die redes waarom die rand gister die eerste keer sedert Maart 2009 tot meer as R10 vir ’n dollar verswak het.

Teen 9:50 op Vrydagoggend, was die rand slegs R10.19 vir 'n dollar werd.

Die rand se vryval, wat deur pres. Jacob Zuma se nuuskonferensie in Pretoria aan die gang gesit is, is vererger deur die tesourie se aankondiging dat die staat se uitgawes sy inkomste in April met R41,2 miljard oorskry het.

Dié syfer was heelwat groter as die R25 miljard wat ekonome verwag het.

Dit dui daarop dat die staat se begrotingstekort in die huidige boekjaar groter gaan wees as wat verwag is.

George Glynos, ekonoom by ETM Analytics, sê syfers oor die maandelikse inkomste en uitgawes kan dikwels wisselvallig wees, maar dit is steeds kommerwekkend dat dit veral minder belastinginkomste van maatskappye af was wat die staatskas geknou het.

“Dit kan ’n rede tot kommer wees as dit ’n tendens word dat maatskappye se belasting laer is as ’n jaar tevore.”

As maatskappye deurgaans minder belasting betaal, dui dit daarop dat hul winste ook laer is en dat die ekonomie spoed verloor.

Glynos sê ekonomiese data dui daarop dat die land se ekonomiese vooruitsigte vir die jaar nogal troebel is.

Groei in die bruto binnelandse produk (BBP) in die eerste kwartaal van vanjaar was veel laer as wat ekonome verwag het.

Die finansiële markte het gister gehoop dat Zuma ’n aanduiding sou gee van wat die regering beplan om die ekonomie ’n hupstoot te gee, maar toe sy nuuskonferensie niks opgelewer het nie, het die rand skerp begin daal.

Glynos sê verskeie aanwysers dui ook daarop dat verbruikers se finansiële posisie vanjaar begin verswak het. Hy sê die wyse waarop verbruikers steeds veral ongesekureerde skuld aangaan, kan daarop dui dat hulle geld leen net om kop bo water te hou.

Kredietverlening

Die Reserwebank het gister bekend gemaak dat die totale kredietverlening aan die private sektor in April 9,1% hoër was as ’n jaar gelede. Dit was in Maart net 7,8% hoër.

Dit was veral huishoudings wat kredietverlening in April laat groei het en hulle het 0,4% meer skuld aangegaan. Maatskappye se uitstaande skuld het met 1,2% afgeneem.

Groei in ander lenings en voorskotte, wat ongesekureerde skuld verteenwoordig, het in April verlangsaam tot 25,4%, vanaf 27% in Maart.

Elna Moolman, ’n ekonoom by Macquarie Group, sê die groei in kredietverlening het in April vanjaar sterker gelyk in vergelyking met die lae vlakke waarop dit in April verlede jaar was.

Busisiwe Radebe, ’n ekonoom by Nedbank, sê dit is onwaarskynlik dat laer rentekoerse genoeg sal wees om dié probleem op te los.

Radebe sê swak ekonomiese vooruitsigte beteken dat die Reserwebank graag die repokoers verder sou wou verlaag, maar inflasie is tans te hoog om dit met gemak te doen.

“Die Reserwebank moet ’n balans handhaaf tussen swak groei en stygende inflasie. Dit gaan nóg moeiliker wees met die rand in vryval soos vandag.”

Goudaandele styg skerp nadat rand vryval

Hulpbronaandele op die JSE het gister sterk gestyg in reaksie op die rand wat deur die R10-vlak teenoor die dollar verswak het.

Veral die top-goudaandele het met dubbelsyfers geklim danksy ’n hoër goudprys, met Harmony Gold wat met ’n hele 17% tot R41,19 gestyg het, DRDGold met 11,2% tot R5,63, en AngloGold Ashanti en Gold Fields elk met 10% tot onderskeidelik R175,95 en R62,20.

Hoe swakker die rand, hoe groter wins kan mynmaatskappye maak wat hul produkte uitvoer.

Aan die ander kant van die munt het eiendomsaandele ’n kwaai insinking beleef, met Fountainhead wat met 6% tot R8,39 gedaal het nadat Growthpoint (self 4% laer op R25,75) besluit het om finaal sy oorname-aanbod vir Fountainhead terug te trek.

Ander eiendomsaandele wat ook swaar getrek het, was Rebosis, Acucap, Resilient en Redefine, wat almal met 5% of meer geval het.

Die indeks van alle aandele was 1,72% of 708 punte hoër op 41 941,88. Die top-40-indeks was 2% hoër op 37 500.

Die hulpbronindeks was 4% hoër, die nywerheidsindeks het met 1,29% gestyg en die finansiële indeks was effens op met 0,95%.

Lees alle artikels op Sake24.com  verniet. Gaan na Sake24.com  vir vars markpryse en die jongste geldnuus.

Gewild op Sake24.com  :



  • ekonomie

    Inflasie erger as wat verwag is

  • maatskappye

    Toyota wil Afrika-nis vul met Quest

  • ekonomie

    Goedkoper huise ruggraat van mark

  • ekonomie

    Adviseurs nie reg vir verandering

  • maatskappye

    Vlugte tussen Suid-Afrika en Dubai verminder

  • landbou

    ’14-oesjaar belowe goeie rooiwyn

  • ekonomie

    Biobrandstof: Laaste hekkie gou oorgesteek

  • ekonomie

    Groot kontrak vir Stutterheim

  • maatskappye

    Jaar ná Rana Plaza-ramp is die wonde nog rou

  • maatskappye

    Motorreus vaar uit teen e-tolprobleme

  • ikt

    Occupy Wall Street 'kaap' polisie se Twitter-veldtog

  • ekonomie

    Inflasie raak aan Reserwebank se plafon

  • energie

    Aardedag: bespaar só energie

  • ekonomie

    Inflasie verloor dalk fut, petrolpyn ligter

  • maatskappye

    Transnet gee pensioentrekkers nog ’n bonus

  • geldsake

    Wenke wat jou werkaansoek kan versterk

  • landbou

    Storm oor navorsing bedreig Rooibosraad

  • ekonomie

    Jan Taks steek stokkie voor dié selfooneise

  • maatskappye

    Kleremaatskappy wil vinniger op modes reageer

  • landbou

    Nuwe sojapers aanwins vir SA

  • ekonomie

    China se floute sal SA nie regstreeks laat ly

  • ekonomie

    ‘Ontwikkeling in die Wes-Kaap neem nié af’

  • maatskappye

    Perlemoen, kreef help Sekunjalo

  • geldsake

    Kredietamnestie: Hoe voel jy oor skuld?

  • maatskappye

    Twitter-flater maak FNB se naam krater

  • ikt

    Groener Apple op Aardedag bekend gestel

  • ikt

    Microsoft se koop van Nokia-fone voltooi

  • mynbou

    Platinumgordel hou asem op oor nuwe loonaanbod